Eerste smienten
Begin oktober arriveren de smienten in ons land. Deze eenden broeden in Noord-Europa en kunnen daar in de winter geen voedsel vinden. Daarom overwinteren ze in West-Europa. Ons land met zijn vele plassen en weiden heeft een grote aantrekkingskracht op ze. De eerste gasten hoor je als ze in de nacht overvliegen. Ze hebben een fluitende roep. Daarom heten ze ook wel fluiteenden. In hun overwinteringsgebied grazen ze op de oevers van meren en plassen. Smienten zijn steilstarters.
vlaamse gaai
Gaaien planten eiken
Nu de eikels vallen zijn de vlaamse gaaien druk in de weer. Deze kleurrijke vogels begraven de eikels als wintervoorraad, maar vergeten wel eens waar ze die hebben verstopt. De gaai is daardoor een van de voornaamste verspreiders van de eik. Al hamsterend poten de gaaien de eikels op de meest uiteenlopende plaatsen. Nuttig werk want eikels die naast de boom vallen, ontkiemen niet. Vaak eten de gaaien in de lente de zaadlobben van hum zaailingen.
Kikkerslaap
In deze maand zijn de kikkers actief. Meestal ontmoet men de bruine kikker omdat die een groot deel van zijn leven op het land doorbrengt. Hij overwintert vaak in een verlaten muizenhol of mollengang, maar ook wel in de slootmodder.
De groene kikker zoekt altijd slootmodder op. Deze waterkikker waagt zich niet ver op het land.
De heikikker is een zeldzame, alleen te vinden op sommige natte heidevelden. Ook deze kikker overwintert onder water.
heikikker
Wespentijd voorbij
Al vliegen nu nog wel wespen rond, het echte seizoen is voorbij.
De nesten sterven in de herfst uit. De enige die in leven blijven, zijn de jonge koninginnen die in de nazomer uit de pop kwamen. Ook die verlaten het nest om in huizen of schuren te overwinteren; de hele winter doodstil in een donker hoekje.
Komend voorjaar beginnen ze in hun eentje een nieuwe staat, al snel geholpen door hun eerste kroost, werksters.
NOVEMBER
Nestkastjes schoonmaken
Het is nu de tijd om gebruikte nestkastjes schoon te maken. Veel vogels gebruiken ze in de winter om er de koude nachten in door te brengen. In het oude nest zitten vaak vogelvlooien en veermijten, waarvan de vogels veel last kunnen hebben.
Gebruik geen insectengif want dat is ook voor vogels zeer ongezond. De beste manier om een nestkastje schoon te maken na verwijdering van het nest is om het om te spoelen met kokend water. Soda hoeft niet.
Koperwieken
Waar veel besdragende heesters staan zijn troepen koperwieken te zien, bruin getinte lijsters die in het noorden hebben gebroed. Ze lijken op de gewone zanglijster, maar hebben een lichte streep boven het oog en een roodbruine vlek onder de vleugel, die te zien is als ze opvliegen. Aan die vlek dankt de vogel zijn naam. Koperwieken trekken vooral 's-nachts. Om contact met elkaar te houden roepen ze met een hoog 'tsie'. Zelfs boven de stad is het te horen.
elzeproppen
Bloemknoppen voor de komende lente
Aan els en hazelaar is nu al te zien hoe die bomen en struiken in de komende lente zullen bloeien. De katjes van straks zijn er al als langwerpige, stijve knoppen, groen bij de hazelaar, paars bij de els. De els toont ook zijn vruchten: 'elzeproppen' die op een dennenappeltje lijken. De hardgroene zijn vruchten die deze zomer groeiden, de zwarte zijn van vorig jaar. Tussen de wijd uitstaande schubben zitten bleekbruine nootjes met een vliezig randje.
