Over de zon en schaduw
Op zonnige dagen maakt elk voorwerp een schaduw. Een voorwerp tekent zo zijn
eigen omtrek op de grond. Een schaduw draait, wordt eerst korter en dan
langer in de loop van de dag. 's Middags om 12 uur is onze schaduw kort en
lijken we dwergen. De zon staat dan heel hoog. 's Avonds, als de zon in het
westen zakt, wordt onze schaduw langer en lijken we reuzen.
In de schaduw is het koeler dan in de zon. Voorwerpen die bestraald worden
door de zon, kunnen een groter of kleiner deel van het licht absorberen. Het
geabsorbeerde (opgenomen) licht verwarmt het voorwerp. Hoe donkerder een
voorwerp, hoe meer licht het kan absorberen.
De temperatuur wordt altijd in de schaduw gemeten. In woestijnen kan die
evengoed nog oplopen tot boven de vijftig graden. Maar in de volle zon is
het dan nog veel heter.
gierzwaluw
Gierzwaluwen
De gierzwaluwen die 's-zomers zo krijsen boven de stad, zijn alleen in de
broedtijd in ons land. Ze kwamen eind april en de meeste vetrekken begin
augustus. Nu zijn troepen gierzwaluwen op bepaalde plaatsen boven steden en
dorpen te zien. Ze verzamelen zich voor de trek naar tropisch Afrika.
Gierzwaluwen zijn geen echte zwaluwen en in de lucht direct van huis- en
boerenzwaluwen te onderscheiden door hun silhouet. Dat heeft de vorm van een
anker.
Vlinders
Waar niet alleen gras groeit, maar ook wilde bloemen bloeien zijn nu veel
vlinders te zien. Het meest vallen de zandoogjes en de hooibeestjes op,
waarvan de rupsen wilde grassoorten eten. De donkerbruine zandoogjes
dartelen op zonnige julidagen vlak boven het gras. De zacht oranje
hooibeestjes vliegen pas op als je ze stoort door in het gras te lopen. Een
typische graslandvlinder is ook het dikkopje dat goudachtig oranje vleugels
heeft.
distelvlinder
Distels
De Distels bloeien nu. Langs wegen, in weilanden en op braakliggende grond
groeien drie soorten: akker-, speer- en kruldistel. De speerdistel heeft de
grootste bloemhoofdjes en is bedekt met speervormige stekels. De kruldistel
is nog stekeliger, maar de stekels zijn fijner. De akkerdistel is de minst
mooie, met paarsblauwe bloemhoofdjes. Het blad is grof getand, de stengel
kaler dan die van de andere twee. Op alle distels komen veel vlinders af.
Sint Jan
Op 24 juni is het Sint Jan. Een belangrijke dag in de zomer, zoals al blijkt
uit planten- en dierennamen: Sint Janskruid, Sint Janslot, Sint Jansvlinder,
Sint Jansvlieg. Sint Jan is de gekerstende feestdag waarop in heidense
tijden de midzomerzonnewende werd gevierd. Op deze datum staat driekwart van
onze plantenwereld in bloei. Na die datum laat de nachtegaal zijn lied niet
meer horen. De bomen maken nieuw blad. Vanaf nu worden ...... de dagen weer
korter.
hommel
Hommels
Wees niet bang als u een hommelnest in uw tuin vindt. Hommels zijn niet
agressief tenzij je hun nest verstoort. Ze komen ook niet af op zoetigheid
die voor mensen is bestemd, zoals wespen wel doen. Hommels zijn
bloembezoekers die een rol spelen bij de bestuiving van veel soorten
bloemen. Ze maken hun nest meestal in de grond, waarvoor ze verlaten muizen-
en mollengangen gebruiken. Sommige hommelsoorten leven liever in nestkastjes
of in boomholten.
Bullekopjes
In de weilanden krioelt het nu van de jonge kikkertjes. Het zijn bruine,
geen groene kikkers. Ze zijn zojuist van een visachtig waterdier
(bullekopjes) vierpotig landdier geworden. Een ingrijpende verandering, want
ze eten nu geen algen meer, maar insecten. Omdat ze zo klein zijn, vangen ze
vooral bladluizen. Die zitten niet alleen hoog op planten, maar ook op
waterplanten die net boven water uit steken en laag op oeverplanten waar
kikkers bij kunnen.
Trekvlinders in juli
Er bestaan veel trekvlinders. Net als trekvogels komen ze in de lente uit
het zuiden. Hun hier opgroeiende nakomelingen trekken in het najaar naar het
zuiden terug. Zo'n trekvlinder is de atalanta of admiraalvlinder, nu veel te
zien op buddleja's en bloeiende liguster. Hij is zwart met rode banden over
de vleugels. Op de vleugelonderkant is het cijfer 98 of 86 te lezen. Daarom
heet hij ook wel een nummervlinder.
atlanta
Nachtvlinders in augustus
Nu komen veel nachtvlinders op lamplicht af. Zeker als je hier vlakbij een
mengsel van stroop, bier en honing smeert, bijvoorbeeld op een boomstam. Een
van de vlinders die hier nu zeker op afkomt is een donker uiltje, dat op de
voorvleugels een zilveren vlek heeft. Naar de vorm van die vlek heet deze
vlinder pistooltje. Ook wel gamma-uil, omdat die vlek ook lijkt op de
Griekse letter G. Het pistooltje vliegt 's-nacht en overdag. Het trekt elk
jaar vanuit Zuid-Europa naar het noorden en legt hier eitjes. De vlinders
die daaruit voortkomen, trekken in de herfst zuidwaarts.
Vlinderwereld in september
Nu de meeste buddleja's (of vlinderstruiken) zijn uitgebloeid, komen in de
tuinen de dagvlinders op de hemelsleutels. Soms wemelt het op de roze
schermen van de kleine vossen. Dagpauwoog en atalanta bezoeken liever de
grote bossen herfstasters die nu net in bloei komen. Dagpauwoog en kleine
vos overwinteren op beschutte plekken. Ze zijn nu vaak in huis te vinden.
Het zijn vlinders die in deze dagen uit de pop kwamen. De atalanta's trekken
weg naar het zuiden.
Men moet aan kinderen en vogels vragen
hoe kersen en aardbeien smaken
- Goethe
http://www.aardbeienland.nl/
Een hele leuke site over ..... de aardbei. Een bezoek aan aardbeienland is
zeker de moeite waard - lekker plukken, smullen, spelen tussen grote velden
aardbeien in Horst.
Grote velden, een museum, terrassen, speeltuin, wandelroute, kabouterbos -
alles over de aardbei.
Leuke werkjes in de zomer
Zonnewijzer
materiaal:
1 rechte stok van 1 meter
1 bloempot
Werkwijze:
Een zonnewijzer maken lijkt misschien ingewikkeld, maar dat is het beslist
niet. Je moet wel een plek zoeken waar de zon de hele dag schijnt. Een
plaatsje op het strand is ideaal, maar ook een wei is geschikt.
Pak de stok en steek hem zo in de grond, dat hij stevig staat. Is de
ondergrond te hard, dan zet je hem vast in het gaatje van een omgekeerde
bloempot.
Op verschillende tijdstippen kijk je waar de schaduw van de stok valt. Na
enige tijd stel je vast, dat die schaduw zich verplaatst. Hoe komt dat?
Dan markeer je de plaatsen waar de schaduw valt als het 2, 3, 4, 5, 6, S uur
is.
Zo mogelijk schrijf je de uren er ook bij. De volgende dag kun je dan op je
zonnewijzer aflezen hoe laat het is.
Onderwaterkijker
Neem en koker van hard plastic (bijvoorbeeld een stuk van een fles).
Doe de koker in een stevig zakje van doorzichtig plastic, dat je net onder
de bovenrand vastzet met een elastiek.
Onder water gaat het plastic een beetje bol staan, net als een vergrootglas.
Buitentelefoon met tuinslang
Materiaal:
stuk tuinslang
twee trechters
Werkwijze:
Steek de trechters in de uiteinden van de tuinslang. Klaar!
En nu maar kletsen!
Buitentelefoon met blikken
Materiaal:
2 conservenblikken
spijker of priem
dun touw
Werkwijze:
Laat je vader of moeder (of iemand anders natuurlijk) met een spijker
voorzichtig een gaatje in de bodem van de blikken prikken. Steek hier het
touw doorheen en maak aan de binnenkant van de blikken een stevige knoop aan
de uiteinden van het touw. Zo kan het touw niet weer door het gaatje terug.
Zoek nu iemand waarmee je wilt telefoneren. pak ieder een blik en zorg dat
het touw strak gespannen staat. Zo kan je met elkaar praten via de blikken!
Fototoestel
Materiaal:
groot luciferdoosje
toiletrol
dopje van een fles
touw
aluminiumfolie
schaar
sterke lijm
papier
tijdschrift
Werkwijze:
Knip de toiletrol doormidden en plak hem met sterke lijm op het
luciferdoosje.
Dit is de lens. Beplak het luciferdoosje rondom met stukjes gescheurde
aluminiumfolie als versiering.
Plak een ringetje papier als kijkgaatje en een dop als drukknop op de doos.
Bevestig een touwtje aan de zijkanten van het fototoestel zodat je het om je
nek kan hangen. Knip uit een tijdschrift plaatjes die als foto kunnen
dienen en stop deze in het luciferdoosje. Als je klaar bent met foto's nemen
haal je eigengemaakte foto's eruit en laat je ze aan iedereen zien!
Bron: Handenarbeid met peuters deel 2 - uitgeverij: Cantecleer
Bij www.kinderlink.nl - Informatie Algemeen - is allerlei te vinden over o.a. de
Deltawerken, eb en vloed, brandweer, vogelverschrikkers, vuurtorens,
zandkastelen, piraten, sterrenkunde en nog heel veel meer.
Verschillende ideetjes en berichten uit de natuur zijn van de kinderlink
gehaald.
